📝 6. Sınıf Matematik 1. Tema (2): Sayılar ve Nicelikler (Ondalık Gösterim & Uzunluk)

Ondalık Gösterimlerin Basamak Değerleri, Kesir-Ondalık-Yüzde Dönüşümleri ve Standart Uzunluk Ölçüleri

🚀 Uygulamada İnteraktif Çöz
6. Sınıf Matematik 3 Seviye (Temel, Orta, İleri) MEB Maarif Modeli

Bu sınav dokümanı, akıllı tahtada ders işlerken ve evde konu pekiştirirken kullanılmak üzere hazırlanmıştır. Aşağıda 3 farklı zorluk seviyesindeki tüm soruları, seçenekleri, ayrıntılı çözümleri ve en altta yer alan cevap anahtarı özetini bulabilirsiniz.

🟢 1. Seviye: Temel Düzey

🏆 🌱 Sayı Mimarı

Soru 1: 1,375 ondalık gösteriminde bulunan 7 rakamının basamak adı ve basamak değeri aşağıdakilerden hangisidir?

  • A) Yüzde birler basamağı, basamak değeri 0,07
  • B) Onda birler basamağı, basamak değeri 0,7
  • C) Binde birler basamağı, basamak değeri 0,007
  • D) Birler basamağı, basamak değeri 7
💡 Çözüm & Açıklama: Virgülden sonraki 2. basamak yüzde birler basamağıdır ve 7 rakamının basamak değeri 0,07'dir.

Soru 2: 2,458 ondalık gösteriminde 'binde birler' basamağında hangi rakam bulunmaktadır?

  • A) 8
  • B) 4
  • C) 5
  • D) 2
💡 Çözüm & Açıklama: Virgülden sonraki 3. basamak binde birler basamağıdır ve bu basamakta 8 rakamı bulunur.

Soru 3: 0,6 ondalık gösteriminin en sade kesir karşılığı aşağıdakilerden hangisidir?

  • A) 3/5
  • B) 6/10
  • C) 1/6
  • D) 2/3
💡 Çözüm & Açıklama: 0,6 = 6/10 kesridir. 2 ile sadeleştirildiğinde 3/5 elde edilir.

Soru 4: 3/4 kesrinin ondalık gösterimi aşağıdakilerden hangisidir?

  • A) 0,75
  • B) 0,34
  • C) 0,43
  • D) 3,4
💡 Çözüm & Açıklama: 3/4 kesrinin paydası 25 ile genişletilirse 75/100 = 0,75 bulunur.

Soru 5: 2 ÷ 3 bölme işleminin sonucu devir çizgisi kullanılarak nasıl yazılır?

  • A) 0,6̄
  • B) 0,66
  • C) 0,23
  • D) 2,3
💡 Çözüm & Açıklama: 2 ÷ 3 = 0,6666... sonsuz devirli sayısı 0,6̄ olarak gösterilir.

Soru 6: 0,3333... şeklinde sonsuza kadar kendini tekrarlayan devirli sayı sembolik olarak nasıl gösterilir?

  • A) 0,3̄
  • B) 0,30
  • C) 0,33
  • D) 3,0
💡 Çözüm & Açıklama: 0,333... sayısı 3'ün üzerine devir çizgisi çekilerek 0,3̄ olarak yazılır.

Soru 7: 2/5 kesrinin yüzde (%) sembolüyle gösterimi hangisidir?

  • A) %40
  • B) %20
  • C) %25
  • D) %50
💡 Çözüm & Açıklama: 2/5 kesri 20 ile genişletilirse 40/100 = %40 olur.

Soru 8: 0,25 ondalık gösteriminin yüzde (%) sembolüyle ifadesi hangisidir?

  • A) %25
  • B) %2,5
  • C) %52
  • D) %250
💡 Çözüm & Açıklama: 0,25 = 25/100 = %25'tir.

Soru 9: Standart uzunluk ölçme sisteminin temel başvuru birimi (merkez ölçütü) hangisidir?

  • A) Metre (m)
  • B) Kilogram (kg)
  • C) Litre (L)
  • D) Adım
💡 Çözüm & Açıklama: Standart uzunluk ölçümünün temel birimi metredir (m).

Soru 10: 450 cm uzunluğu kaç metreye eşittir?

  • A) 4,5 m
  • B) 45 m
  • C) 0,45 m
  • D) 450 m
💡 Çözüm & Açıklama: 1 m = 100 cm olduğundan, 450 cm = 450 ÷ 100 = 4,5 m'dir.

Soru 11: 18 desimetre (dm) uzunluğu kaç metredir?

  • A) 1,8 m
  • B) 18 m
  • C) 0,18 m
  • D) 180 m
💡 Çözüm & Açıklama: 1 m = 10 dm olduğundan, 18 dm = 18 ÷ 10 = 1,8 m'dir.

Soru 12: Çok küçük ve ince bir tohumun boyutunu en hassas ve doğru ölçmek için hangi birim seçilmelidir?

  • A) Milimetre (mm)
  • B) Kilometre (km)
  • C) Metre (m)
  • D) Hektometre (hm)
💡 Çözüm & Açıklama: Tohum ve karo kalınlığı gibi küçük boyutlar milimetre (mm) ile ölçülür.

🟡 2. Seviye: Orta Düzey

🏆 🌿 Ondalık Ustası

Soru 1: 4,075 ondalık gösteriminin kesirlerle çözümlenmiş hali aşağıdakilerden hangisidir?

  • A) 4 + 7/100 + 5/1000
  • B) 4 + 7/10 + 5/100
  • C) 4 + 75/100
  • D) 40 + 7/10 + 5/1000
💡 Çözüm & Açıklama: Onda birler basamağı 0 olduğundan: 4 + 7/100 (yüzde birler) + 5/1000 (binde birler) şeklinde çözümlenir.

Soru 2: 3 + 6/10 + 2/100 + 4/1000 kesirli toplamının ondalık gösterimi nedir?

  • A) 3,624
  • B) 3,62
  • C) 36,24
  • D) 3,264
💡 Çözüm & Açıklama: 3 (tam) + 0,6 + 0,02 + 0,004 = 3,624'tür.

Soru 3: Aşağıdaki kesirlerden hangisi sonlu bir ondalık gösterim belirtir?

  • A) 7/20
  • B) 1/3
  • C) 5/6
  • D) 2/9
💡 Çözüm & Açıklama: 20 = 2² x 5 olduğundan paydada sadece 2 ve 5 çarpanları vardır; 7/20 = 0,35 sonlu ondalık gösterimdir.

Soru 4: 5/12 kesrinin ondalık gösteriminin devirli olmasının temel sebebi nedir?

  • A) Paydası 12'nin asal çarpanlarında 3 asal sayısının bulunması
  • B) Payın 5 asal sayısı olması
  • C) Payın paydadan küçük olması
  • D) 12 sayısının çift sayı olması
💡 Çözüm & Açıklama: 12 = 2² x 3 olup paydada 2 ve 5 dışında '3' asal çarpanı bulunduğu için devirli ondalık sayı üretir.

Soru 5: 80 litre bitki esansının %15'i tohum kütüphanesine bağışlanmıştır. Bağışlanan miktar kaç litredir?

  • A) 12 litre
  • B) 15 litre
  • C) 10 litre
  • D) 16 litre
💡 Çözüm & Açıklama: 80 x (15/100) = 1200/100 = 12 litredir.

Soru 6: Bir havuzdaki suyun 2/5'i (%40) ve 0,25'i (%25) bahçe sulamada kullanılmıştır. Havuzda kalan suyun yüzdesi kaçtır?

  • A) %35
  • B) %45
  • C) %25
  • D) %30
💡 Çözüm & Açıklama: Kullanılan toplam: %40 + %25 = %65. Kalan su: %100 - %65 = %35'tir.

Soru 7: 80 litre esansın %80'i dağıtıldıktan sonra geriye kalan %20'lik miktar (16 L) 4 kişiye eşit paylaştırılırsa kişi başı kaç litre düşer?

  • A) 4 litre
  • B) 5 litre
  • C) 3 litre
  • D) 2 litre
💡 Çözüm & Açıklama: 80'in %20'si 16 litredir. 16 ÷ 4 = 4 litre düşer.

Soru 8: 12 m, 450 cm ve 18 dm uzunluklarının büyükten küçüğe doğru sıralanışı hangisidir?

  • A) 12 m > 450 cm > 18 dm
  • B) 450 cm > 18 dm > 12 m
  • C) 18 dm > 450 cm > 12 m
  • D) 12 m > 18 dm > 450 cm
💡 Çözüm & Açıklama: Hepsini metreye çevirirsek: 12 m > 4,5 m (450 cm) > 1,8 m (18 dm) olur.

Soru 9: 2,5 kilometre (km) yol kaç metreye (m) eşittir?

  • A) 2500 m
  • B) 250 m
  • C) 25.000 m
  • D) 25 m
💡 Çözüm & Açıklama: 1 km = 1000 m olduğundan 2,5 x 1000 = 2500 m'dir.

Soru 10: 25.000 cm uzunluğu kaç metre (m) eder?

  • A) 250 m
  • B) 25 m
  • C) 2500 m
  • D) 2,5 m
💡 Çözüm & Açıklama: 1 m = 100 cm olduğundan 25.000 ÷ 100 = 250 m'dir.

Soru 11: 0,454545... devirli ondalık gösteriminde devir çizgisi hangi rakamların üzerine konulmalıdır?

  • A) 45 rakam grubunun üzerine
  • B) Sadece 4 rakamının üzerine
  • C) Sadece 5 rakamının üzerine
  • D) 0 rakamının üzerine
💡 Çözüm & Açıklama: Düzenli tekrar eden grup '45' olduğu için çizgi 45'in üzerine çekilir.

Soru 12: 50 kg organik gübrenin 1/2'si (%50), 0,20'si (%20) ve %10'u kullanılırsa geriye kaç kg gübre kalır?

  • A) 10 kg
  • B) 15 kg
  • C) 20 kg
  • D) 5 kg
💡 Çözüm & Açıklama: Kullanılan toplam: %50 + %20 + %10 = %80. Kalan: %20. 50 kg'ın %20'si = 50 x 0,2 = 10 kg'dır.

🔴 3. Seviye: İleri Düzey

🏆 🏆 Matematik Kâşifi

Soru 1: 12,305 ondalık gösteriminin basamak çözümlemesi (1 x 10) + (2 x 1) + (3 x 0,1) + (5 x 0,001) şeklindedir. Bu sayıda yüzde birler basamağındaki rakam kaçtır?

  • A) 0
  • B) 3
  • C) 5
  • D) 2
💡 Çözüm & Açıklama: Virgülden sonraki ikinci basamak (yüzde birler) 0'dır.

Soru 2: En sade haldeki bir kesrin paydası 2³ x 5² = 200 olduğuna göre, bu kesrin ondalık gösterimi hakkında kesin olarak ne söylenebilir?

  • A) Kesinlikle sonlu bir ondalık gösterimdir
  • B) Kesinlikle devirli bir ondalık gösterimdir
  • C) Tam sayıdır
  • D) Ondalık gösterimi hesaplanamaz
💡 Çözüm & Açıklama: Paydanın asal çarpanları sadece 2 ve 5 olduğu için kesir sonlu ondalık gösterim belirtir.

Soru 3: a/15 kesrinin ondalık gösterimi sonlu bir ondalık sayı olduğuna göre 'a' sayısı aşağıdakilerden hangisi olabilir?

  • A) 6
  • B) 4
  • C) 7
  • D) 8
💡 Çözüm & Açıklama: 15 = 3 x 5'tir. Paydaki 3 çarpanı sadeleşmelidir. a = 6 olursa 6/15 = 2/5 olur ve sonlu ondalık gösterim (0,4) elde edilir.

Soru 4: 0,2̄ devirli sayısı (2/9) ile 0,3̄ devirli sayısı (3/9) toplandığında elde edilen ondalık gösterim hangisidir?

  • A) 0,5̄ (5/9)
  • B) 0,5
  • C) 0,55
  • D) 0,6
💡 Çözüm & Açıklama: 0,222... + 0,333... = 0,555... = 0,5̄ olur.

Soru 5: Bir bahçenin 3/10'una (%30) patates, 0,45'ine (%45) domates ve %15'ine biber ekilmiştir. Geriye kalan 50 m² alan lavantaya ayrıldığına göre bahçenin tamamı kaç m²'dir?

  • A) 500 m²
  • B) 450 m²
  • C) 600 m²
  • D) 350 m²
💡 Çözüm & Açıklama: Kullanılan alan: %30 + %45 + %15 = %90. Kalan alan %10'dur. %10'u 50 m² ise tamamı (%100) 500 m²'dir.

Soru 6: 60 litre zeytinyağının 1/4'ü (%25) satılmış, 0,30'u (%30) ayrılmış ve %25'i bağışlanmıştır. Kalan yağ (%20 = 12 L) 4 litrelik kaç şişeye doldurulabilir?

  • A) 3 şişe
  • B) 4 şişe
  • C) 5 şişe
  • D) 2 şişe
💡 Çözüm & Açıklama: Harcanan toplam: %25 + %30 + %25 = %80. Kalan %20. 60'ın %20'si 12 litredir. 12 ÷ 4 = 3 şişe gerekir.

Soru 7: Dört farklı patikanın uzunlukları: K: 3,2 km, L: 3250 m, M: 320.000 cm, N: 3.250.000 mm olarak ölçülmüştür. Hangi iki patikanın uzunluğu birbirine eşittir?

  • A) L ve N
  • B) K ve L
  • C) K ve M
  • D) M ve N
💡 Çözüm & Açıklama: K = 3200 m, L = 3250 m, M = 3200 m, N = 3250 m'dir. L ve N birbirine eşittir (3250 m).

Soru 8: Bir kenarı 45 dm (4,5 m) ve diğer kenarı 3,5 m olan dikdörtgen şeklindeki fide yatağının çevre uzunluğu kaç metredir?

  • A) 16 m
  • B) 15 m
  • C) 8 m
  • D) 18 m
💡 Çözüm & Açıklama: Çevre = 2 x (4,5 m + 3,5 m) = 2 x 8 = 16 m'dir.

Soru 9: 0,125 ondalık gösterimi en sade kesir olarak yazıldığında pay ile paydanın toplamı kaç olur?

  • A) 9
  • B) 10
  • C) 126
  • D) 7
💡 Çözüm & Açıklama: 0,125 = 125/1000 = 1/8'dir. Pay + Payda = 1 + 8 = 9'dur.

Soru 10: Kalınlığı 18 mm olan 250 adet taş karo üst üste dizildiğinde oluşan kulenin yüksekliği kaç metre (m) olur?

  • A) 4,5 m
  • B) 45 m
  • C) 0,45 m
  • D) 450 m
💡 Çözüm & Açıklama: Toplam kalınlık: 18 x 250 = 4500 mm. 4500 mm = 4,5 m'dir.

Soru 11: 120 kg çileğin 1/3'ü (%33,3... / 40 kg), 0,25'i (%25 / 30 kg) ve %15'i (18 kg) satılmıştır. Geriye kaç kg çilek kalmıştır?

  • A) 32 kg
  • B) 30 kg
  • C) 35 kg
  • D) 28 kg
💡 Çözüm & Açıklama: Satılanlar: 40 + 30 + 18 = 88 kg. Kalan: 120 - 88 = 32 kg'dır.

Soru 12: Feza ve Toprak'ın keşfettiği gibi; kesir, ondalık ve yüzde içeren problemlerde tüm sayıları 'yüzdeye dönüştürerek' çözmenin temel avantajı nedir?

  • A) Tek bir ortak dilde işlem yaparak zaman kazandırması ve işlem hatası riskini en aza indirmesi
  • B) Sayıları daha büyük göstermesi
  • C) Bölme işlemini tamamen yasaklaması
  • D) Sadece çift sayılarda çalışması
💡 Çözüm & Açıklama: Tüm gösterimleri ortak bir yüzde temsilinde toplamak birden fazla karmaşık çarpma ve bölmeyi önler.

📊 Sınav Cevap Anahtarı Özeti

Soru Numarası Doğru Seçenek & Yanıt
🟢 1. Seviye - Soru 1 A) Yüzde birler basamağı, basamak değeri 0,07
🟢 1. Seviye - Soru 2 A) 8
🟢 1. Seviye - Soru 3 A) 3/5
🟢 1. Seviye - Soru 4 A) 0,75
🟢 1. Seviye - Soru 5 A) 0,6̄
🟢 1. Seviye - Soru 6 A) 0,3̄
🟢 1. Seviye - Soru 7 A) %40
🟢 1. Seviye - Soru 8 A) %25
🟢 1. Seviye - Soru 9 A) Metre (m)
🟢 1. Seviye - Soru 10 A) 4,5 m
🟢 1. Seviye - Soru 11 A) 1,8 m
🟢 1. Seviye - Soru 12 A) Milimetre (mm)
🟡 2. Seviye - Soru 1 A) 4 + 7/100 + 5/1000
🟡 2. Seviye - Soru 2 A) 3,624
🟡 2. Seviye - Soru 3 A) 7/20
🟡 2. Seviye - Soru 4 A) Paydası 12'nin asal çarpanlarında 3 asal sayısının bulunması
🟡 2. Seviye - Soru 5 A) 12 litre
🟡 2. Seviye - Soru 6 A) %35
🟡 2. Seviye - Soru 7 A) 4 litre
🟡 2. Seviye - Soru 8 A) 12 m > 450 cm > 18 dm
🟡 2. Seviye - Soru 9 A) 2500 m
🟡 2. Seviye - Soru 10 A) 250 m
🟡 2. Seviye - Soru 11 A) 45 rakam grubunun üzerine
🟡 2. Seviye - Soru 12 A) 10 kg
🔴 3. Seviye - Soru 1 A) 0
🔴 3. Seviye - Soru 2 A) Kesinlikle sonlu bir ondalık gösterimdir
🔴 3. Seviye - Soru 3 A) 6
🔴 3. Seviye - Soru 4 A) 0,5̄ (5/9)
🔴 3. Seviye - Soru 5 A) 500 m²
🔴 3. Seviye - Soru 6 A) 3 şişe
🔴 3. Seviye - Soru 7 A) L ve N
🔴 3. Seviye - Soru 8 A) 16 m
🔴 3. Seviye - Soru 9 A) 9
🔴 3. Seviye - Soru 10 A) 4,5 m
🔴 3. Seviye - Soru 11 A) 32 kg
🔴 3. Seviye - Soru 12 A) Tek bir ortak dilde işlem yaparak zaman kazandırması ve işlem hatası riskini en aza indirmesi